Galleries more

Videos more

Dictionary more

Propozisyon pu dezamors kriz dan ledikasyon: Lalit avoy let uver a Premye Minis, kopi a Levek

02.03.2006

Zordi dan enn konferans de pres, Lalit finn explik nu propozisyon ki viz pu dezamors kriz dan ledikasyon. Prezan dan konferans de pres pu Lalit, ti ena Ram Seegobin, Lindsey Collen, Cindy Clelie, Rajni Lallah ek Alain Ah-Vee. Ti ena zurnalis depi Le Defi, Radio Plus, Le Mauricien, MBC TV, ek Week-End.

Introdiksyon
Alain Ah-Vee, ki ti prezid konferans de pres, finn kumanse par dir ki Lalit finn desid pu fer sa konferans de pres dan enn moman difisil dan pei kot deba lor ledikasyon pe rant dan deriv danzere. "Nu pe konstat enn polarizasyon kominal dan sa deba la. Ek kan ena polarizasyon kominal, enn kote, guvernman pe persiste aplik plan Gokhool, pe fonse mem pe ale avek enn plan ki pu aksantye konpetisyon, inegalite ant diferan lekol ek kolez kan li retablir "Star College" ek anplis, fer zot vinn "National College"." Alain Ah-Vee finn kontinye pu dir "Lot kote, Legliz Katolik kont plan Gokhool. Me selman, li tinn retir so bann "Star College" depi reform. Alor la nu dan enn sityasyon dedlok. Sa sityasyon dedlok pe arive dan kontext enn kriz ekonomik ek sosyal grav. Nu bizin veye ki pena derapaz dan sa kontext la."

Alain Ah-Vee finn explike ki deba lor ledikasyon, li konsern sosyete an zeneral. Deba la pa kapav anprizone par konsiderasyon sekter ek kominal. Anfet deba ti bizin santre lor konteni ledikasyon, lor kimanyer pu elve nivo leteresi tu zanfan.

Li finn anonse ki Lalit pe prezant dan konferans de pres nu aksyon ek propozisyon pu kontribiye pu dezamors kriz, ek amenn progre pu tu zanfan dan ledikasyon.

Kontext
Lindsey Collen finn prezant propozisyon Lalit. Li finn dir ki yer, lapres pu finn remarke ki ti ena long intervyu avek Levek Maurice Piat ek osi, yer Minis Gokhool ti lor program MBC. Tulede retranse lor zot pozisyon. Lindsey Collen finn explik febles ki ena dan pozisyon M. Piat ek M. Gokhool. Kan lir intervyu Levek Piat, li pa kapav explik lozik kifer Legliz finn retir so kolez Form 6 depi reform an 2002. Lot kote, Minis Gokhool pa finn mansyonn sa gran to desek kot pre lamwatye zanfan pa konn lir/ekrir. Sa plan Gokhool so pli gran febles.

Lerla Lindsey Collen finn prezant propozisyon ek plan daksyon ki finn met dibut par Komisyon Ledikasyon Lalit dan lekel 16-17 dimunn finn partisipe dan de rankont resan.

Sa propozisyon ek aksyon la inportan: problem kominal suvan finn amare avek deba lor ledikasyon. Ek sann fwa la, li dan kontext enn kriz ekonomik kuma zame pa finn ena avek kolaps anmemtan dan disik ek textil ek li pa ti previzib ki tulede kriz ti pu vinn anmemtan kumsa. Tu dimunn pe realiz frazilite turrism ki kapav kolaps avek kitsoz kuma enn lepidemi. Anmemtan kriz ekonomik pe prodwir enn dezord sosyal: vyolans intra-familyal. Li byin grav si ena problem kominal dan sa kontext la.

"Lapel Zimo" Lalit
Lindsey Collen finn dir ki Lalit pe fer enn dub lapel, enn "lapel zimo": enn lapel a Premye Minis pu li zel plan Gokhool.
Ek anmemtan enn lapel a Levek Piat pu li refer so kat "Star college" vinn Form 6 selman.

An 2002, Lalit ti "Wise before the event"
Avan ki li finn explik propozisyon Lalit, li finn dir ki kapav ena zurnalis pu rapel ki an 2002, Lalit ti deza predir seki pe arive zordi. Nu ti a-lepok montre febles ki ena dan plan Obeegadoo ki pu amenn sityasyon ki nu pe kone zordi. Nu finn remet nu papye 2002 lor nu websayt avek enn tit ki dir "Wise before the event".

Enn pwin danaliz inportan
Lindsey Collen finn lerla explik enn pwin danaliz inportan ki finn zenere par Komisyon Ledikasyon Lalit avan li explik nu propozisyon. Kote analiz, li finn dir, finn ena de fason pu elit reprodwir li mem dan Moris. Enn ladan, se atraver kolez konfesyonel Katolik ki ti kolez e relizyon klas dominan dan Moris. Kote konfesyonel, pa ti bizin konpetisyon akoz sistem leritaz ti vedir ki dibyin ekonomik al "de per an fis". Ansam avek sa, ti ena enn sekter prive ki ti ase diskriminatwar dan so rekritman pu anplwa. Li sirtu rekrit dimunn ki finn al kolez konfesyonel. Alor ti ena enn "etos" kot reprodwir enn elit san ki ena konpetisyon.

Finn ena enn dezyem fason pu reprodwir elit atraver kolez deta. Sa, li tinn devlope avek Lindepandans kot enn vakim finn kree kan Britanik return Langleter ek anmemtan, enn bon parti elit ekzistan emigre al Lostrali, Rodezi (kuma ti apel li a-lepok) swit a kanpayn Gaetan Duval. Kolez deta ti vinn lesel pu mobilite sosyal pu enn seksyon ti-burzwazi, sirtu dan agrikiltir, sardar, planter, ti-komersan. Konpetisyon dan sa bann kolez deta la ki ti determine kisann la pu vinn kol blan, kisann la pu gayn anplwa dan servis sivil, ek osi, ti determinn kisann la pu gayn laburs pu etidye deor.

Kumsa ki sakenn finn devlop pwin for ek pwin feb lor kimanyer reprodwir elit.

Lindsey Collen finn osi dir ki ena enn but ledikasyon ase etranz kan konpar nu sistem ledikasyon avek lezot sistem dan lemond. Nu ena enn relizyon ki form parti dan ledikasyon nasyonal.

Propozisyon Lalit pu sorti dan linpas
Lindsey Collen finn explike kimanyer nu propozisyon pu ede pu sorti dan linpas pedagozik, osi byin ki kominal, ek nu pe propoz enn mekanism sinp ki pu transform nivo lekol partu, par "nivellement par le haut".

Li finn explik propozisyon Lalit ki li finn dekrir a trwa nivo:

Premye nivo: Pu ena 4 kolez Form 6 konfesyonel plis bann Kolez Deta Form 6. Sak kolez Form 6 pu gayn so kota pu liniversite deor ek liniversite Moris, Savedir sak kolez Form 6 pu gayn 2 u 3 laburs.
Sa li pa ditu enn propozisyon "revolisyoner" u "extrem". Deza, ena kota laburs pu tifi ek garson separeman. Deza ena kota laburs pu Rodrig.

So lefe seki zanfan ki pli for akademikman pu ena plis lintere pu na pa konsantre zot dan enn sel kolez (akoz pu ena mwins sans gayn laburs). Zot pu ena plis lintere pu partaz zot dan kolez partu, uswa al dan kolez plis pre avek zot lakaz. Lefe ki sa pu ena, se pu fer tu kolez vinn pli bon.

Dezyem nivo: Kote Kolez Form 1-5 osi, sak kolez pu ena so kota pu gayn Kolez Form 6 ki paran truv kuma "premye swa". So dinamik se ki paran ek zot zanfan pu prefer swazir kolez inprevi pu ki ena plis sans gayn laburs dan Form 6. Li pu osi, dan mem fason, ena enn lefe plis rezyonalist kot paran ek zot zanfan kapav pu prefer swazir kolez pli pre pu pa pas buku letan initil dan transpor.

Trwazyem nivo: Sak lekol primer ena so kota pu Kolez 1-5 ki paran konsider "premye swa" dan so rezyon. Savedir MES li donn lalis premye 4-8 u 5-10 zanfan dan sak lekol prime ki finn sorti premye dan CPE dan zot lekol primer. Ek paran gayn kolez 1-5 ki li konsider "premye swa" pu so zanfan. Deza kolez BEC finn introdwir enn kota similer pu admisyon dan so bann kolez. Deza su ex-Minis Ledikasyon Parsooramen, ti introdwir kota Rodrig pu premye garson ek premye tifi dan lekzame CPE dan sak lekol primer pu gayn plas dan JSS pli pre.

Lefe sa propozisyon a trwa nivo-la se ki premyerman, konpetisyon pu CPE pu vinn su kontrol sosyal akoz li pu onivo enn sel lekol. Dezyeman, li pu ena lefe pu re-os nivo TU lekol ek TU kolez. E nu panse ki sa kapav arive ase vit.

Lindsey Collen finn dir ki sel dimunn ki pu kont sa propozisyon la (apart establishmennt ki ena tandans konservater detutfason) se sa klester irbin ki res koste ar sa bann lekol primer ki abitye rafle tu pas dan "Star College". Li enn klester dimunn ki pwisan. Me mem pu sa bann dimunn la, nu propozisyon pu enn lavantaz pu zot, pu zot zanfan.

Li finn dir ki lerla ki nu pu ariv dan enn sityasyon kot nu pu lib pu koz pedagozi, kot nu pu lib pu koz medyom instriksyon, pu koz kreativite, pu koz lor tu seki amenn devlopman zeneral enn zanfan. Akoz kumsa ki tu kolez pu vinn bon kolez.

Lindsey finn explike ki avek propozisyon Lalit, dan lekol Flic en Flac, par ekzanp, kot ena enn grand tit-burzwazi ki zot zanfan pa al lekol Flic en Flac, paran pu prefer avoy zot zanfan lekol Flic-en-Flac mem, ek zot pu ena lintere fer sa lekol la vinn enn bon lekol: kontribiye pu met dibut enn bon bibliyotek laba, met "educational DVD's", asire ki kurikulom organize dan enn bon fason.

Lindsey Collen finn osi fer rapel ki lontan, Kolez Rwayal ti prodwir sanpyon mondyal dan chess, dan bridj ek dan buku kalite spor. Alor li posib pu tu kolez guvernman devlop sa kalite "etos" la.

Li finn dir ki zordi gramatin, Lalit finn avoy enn let a Premye Minis ek enn kopi sa let la a Levek avek nu lapel, ek nu demand.

Kestyon Lapres:
Ti ena buku kestyon depi Lapres ki finn anvi konpran an-detay propozisyon Lalit.

Q. Eski Lalit pe apiy sistem Kolez Form 6? Eski zot panse ki li enn bon sistem?
Lindsey Collen: Obeegadoo ti servi sistem kolez Form 6 pu tir sa "rush" ver "Star Colleges" la. Me sa li ti plito enn mwayin.
Ram Seegobin: Si tu ti egal, nu tya prefer Kolez 1-6. Me nu pa truv lot fason pu "undermine" kolez "Star" apart sa. Li enn mwayin, me pa enn finalite ideal.

Q. Eski Lalit finn kalkil ki senaryo pu ena avek zot propozisyon?
Ram Seegobin: Wi. Savedir Zoning, li pu res parey. Pu ena kolez form 1-5 ek kolez form 6. Si nu pran, par ekzanp, Rezyon 2, Rose-Hill-Lest. Alinteryer sa rezyon la, ena tu kalite kolez: kolez guvernman, kolez prive, konfesyonel. Me tusa bann kolez la pena "parity of esteem": pa estim zot dan mem fason. Alor ena preferans pu tel u tel kolez ki truv alinteryer enn mem rezyon. Avek nu propozisyon, seki pu arive, seki paran pu ranpli so form ek swazir so kolez par so lord preferans. Apre CPE, kan anons rezilta, sak lekol primer pu gayn so lalis bann premye pu so lekol. Sak lekol pu gayn so kota "premye swa" pu paran pu kolez 1-5. Sakenn pu gayn mem kota ki li lekol Baichoo Madhoo, lekol Cantorel, lekol Bramstan, uswa lekol Rivalland.
Alor paran 5 zanfan ki finn sorti premye dan SAK lekol primer dan sa Rezyon la, pu kapav avoy so zanfan St Mary's si li anvi. Seki vedir dan enn premye tan, St Mary's li pu vinn inpe dan mem konsept "Mixed Abilities" ki deza ena dan kolez BEC. Setadir, pu pran zanfan ki sorti premye dan SAK lekol mem ki rezilta kapav varye de lekol a lekol. Li pu mars dan mem fason ki pu rezilta HSC.

Q. Eski sa pa vedir ki pu ankor ena konpetisyon?
Ram Seegobin: Wi, pu ankor ena konpetisyon. Li idealist pu krwar ki kapav ena enn sistem ki eliminn konpetisyon enn sel kut. Seki nu nu pe propoze, se pu servi enn konpetisyon redwi su kontrol sosyal pu amenn dinamism ki alalong eliminn sa konpetisyon la limem. Nu propozisyon pus ver egalizasyon nivo TU lekol primer, TU kolez segonder.

Q. Eski avek zot propozisyon, kota pu res alinteryer rezyon pu Form 6? U eski kapav swazir kolez Form 6 ki pa dan rezyon?
Ram Seegobin: Li posib pu swazir kolez andeor rezyon la osi.

Q. Eski Lalit so propozisyon pa rezwenn formil Obeegadoo? Eski li pa parey?
Ram Seegobin: Diferans ant nu filozofi ek pu Obeegadoo seki li, li pe prezant mwayin ki li ti servi pu amenn reform dan ledikasyon kuma enn finalite an limem.

Q. Eski li zis sa kestyon ki plan Obeegadoo finn permet Legliz retir so "Star Colleges" ki zot pa dakor?
Ram Seegobin: Non. Ena plizyer febles dan plan Obeegadoo. Seki u finn mansyone, li zis enn ladan. Nu propozisyon viz pu fer TU lekol ek kolez vinn egal. Ek nu propozisyon viz pu ankuraz rezyonalizasyon me dan fason kot li volonter. Pa par inpozisyon. Nu pa dakor osi avek konsept Obeegadoo lekol "ZEP" par ekzanp. Nu panse tu lekol ek kolez bizin vinn egal. Lot gran febles dan plan Obeegadoo se ki enn bann kriter se "proximite" avek kolez. Ek sa proximite la mezir li par kilomet, mem met.

(Isi Ram Seegobin finn montre map Moris avek pinn kuler ki montre kot kolez ete. Sa map la finn prepare par Ally Hossenbokus).

Li finn dir "kuma truve lor map, ena enn lax irbin kot ena enn konsantrasyon kolez. Kriter proximite donn lavantaz dimunn ki res dan sa lax irbin la".

Li finn azute "Kan u ekut Tengur, guvernman ek Minis Gokhool, ena enn malonete ase profon. Zot fer resortir ki kriter proximite, li enn dezavantaz pu vilazwa. Me anmemtan, zanfan ki pu al sa 9-10 "Star Colleges"-la, sa zot pa le dir ki lekol sa bann zanfan la sorti. Se sirtu zanfan sa 10zenn lekol dan sa lax irbin lamem ki ti ranpli bann "Star Colleges" ek ki aster la pu ranpli bann "National Colleges".

Li finn termine par dir "Sa mem ki ti enn bann gran febles dan plan Obeegadoo, ek sa mem ki enn febles fatal dan plan Gokhool."