Kominike LALIT lor blokaz rezo sosyal par ICTA
01.11.2024
LALIT denons sispansyon rezo sosyal par ICTA. Ki manyer enn sinp para-etatik kuma Information and Communication Technologies Authority kapav kareman al an-kont drwa fondamantal, drwa liberte expresyon? Li finn “resevwar lord”, ICTA dir.
Ala ki so Kominike dir: “The ICT Authority wishes to inform the public that in response to concerns regarding illegal postings that constitute a serious threat to national security and public safety, it has received directives in the evening of 31 October 2024, to direct all Internet Service Providers to temporarily suspend access to all social media platforms until 11 November 2024.”
Nu truve ki enn tel aksyon par Guvernman, ki pretann li pu asenir lasityasyon, li plito vinn azut enn nuvo danze adisyonel lor plizir danze existan.
Danze existan ki dimunn pe asyum Guvernman pe adrese se danze ki “azanda politik”, dan moman demokratik kle kan enn eleksyon zeneral pe koste, pe kontrole par enn “anonim” e ki siyne “Missie Moustass”, e ki kontenir kit “ilegalite”. Eski li sa? Eski sa personaz la enn dimunn? Enn lorganizasyon? Li pe badine dan enn moman demokratik inportan par pibliye dan form enn “seri televize” an epizod dramatik, ki devwal anmemtan konversasyon banal, e osi konplo grav net par dimunn inportan ki rul laparey Leta. Li danzere deza, pa zis akoz li “anonim”, me osi parski nu pa kone kisannla deryer li, baking li. E sa pe arive dan moman kan Gran Bretayn fek konsede an-ekri fraz swivan dan sa Joint Declaration UK-Moris: “Mauritius is sovereign over the Chagos Archipelago, including Diego Garcia,” ki finn provok enn tole monimantal dan lextrem ladrwat dan UK.
Anplas Premye Minis vinn dir uvertman ki pe arive, li zis interdi rezo sosyal. Kumsa-mem. Li donn lord pu ICTA sispann Facebook, Twitter, Tik-Tok, YouTube, e tu lezot rezo sosyal sanblab. LALIT denons sa represyon la. Liberte dexpresyon enn drwa ki protez nu kont danze tu kalite. Anplis, zordizur, dimunn depann lor rezo sosyal pu zot gard kominikasyon ar zot paran, zot kamarad, e pu zot rul zot ti-biznes.
Asterla, Leta finn interdir rezo sosyal konpletman pandan 10 zur.
Seki Minis Linteryer, setadir Premye Minis Jugnauth, ti bizin fer se dabor evit sa kalite represyon la. Si ena enn problem sekirite nasyonal, li bizin vinn explike piblikman, divan lamas dimunn ki sa danze la ete. Li bizin reponn kestyon lapres lor la. Kumsa nu tu kone ki danze ena.
Seki Pravind Jugnauth, antan ki lider Lalyans Lepep, ti bizin fer anmemtan, e sa li devwar tu lider parti politik, se ramenn kanpayn elektoral lor terin “programatik”.
An realite, nu remarke ki Lalyans Lepep ek Lalyans Changement fer tu kalite devyasyon depi kestyon programatik. Zot tu vini plito avek mezir popilist, kot zot met lanfaz lor enn-de “mezir” disparat, san okenn vizyon a lonterm.
Ena enn Premye Minis, ek enn MBC ar li, ki pe servi relizyon ek seremoni relizye kuma enn zuti politik. Mwa apre mwa, Premye Minis Jugnauth kasyet deryer lorganizasyon kominalo-relizye tu bor, kuma enn paravan. Mwa apre mwa, MBC ranplas “nuvel” ar enn seri reportaz lor rityel reliziye, ankor enn fwa depi tu bor. Mwa apre mwa, MBC filme dimunn ki klerman finn gayn antrennman pu resit fraz kuma, “Nu remersye Pravind Kumar Jugnauth” pu tu kalite zafer ki zot drwa.
Lot kote, Lalyans Changement so slogan pu eleksyon, li enn menas vyolan. Slogan la ti nuri 2-3 lane desela par tandem Laurette-Subron: “B...L...D....” U pa menas adverser ar vyol-sodomi. Komiser Lapolis parey. Dan enn rikording li paret pe dir, “B... enn avoka deor, e B.. enn akize andan.” An Kreol, fraz “bur kikenn”, kan li tranzitif, li inakseptab dan servis sivil, e dan domenn politik. Li abes ton “diskur imin” ziska dan rezis “menas”, menas avek leko vyolans sexyel. (Par kont, si enn orater miting ubyin enn polisye dir, “Pa zwe bure”, ubyin “Tel adverser finn bure kan poz li kestyon,” sa li diferan, ni ena menas, ni vyolans sexyel ladan.)
Seki neseser, se deba bizin lib. Liberte lexpresyon ki permet deba. E nu tu ena enn devwar pu gard deba la lor kestyon program li-mem – ni slogan abetisan, ni servi relizyon, ni koz zis “mezir” popilist.
Lezerman korize @ 15.53 le 1 Nov 2024.
