Propagandist Israel Vinn lor Lofansiv atraver L’Express
18.01.2024
Ver ki Leta Israelyin pu turne kan li gayn fu deor depi so biro dan Pretoria depi kot li an sarz Sid Afrik, Madagaskar, Moris, Lesoto ek Eswatini? Abe, Leta Israelyin pe travay lor la depi enn inpe letan, e li finn truv enn pei ideal pu teste: Moris.
Sel problem, dan Moris pena okenn lafors ki deklar limem pro-Israelyin dan sosyete. Pena personn defann Israel isi. Avek rezon. Ni guvernman su lidership MSM, ni okenn Parti Lopozisyon dan Parlman uswa andeor Parlman, ni legliz ni relizyon. Ni lagazet. Ena zis kripto-Zionist tel ki “lapres” ki enn institisyon telman “pro-oksidantal”, li pa kapav truv andeor enn vizyer kolonyal-USA li pa konsyan li ena, MBC (otan li kontrole asterla par BJP), e yerarsi Legliz Katolik lokal, ki pe persiste pu res lor move kote listwar – pran depi esklavaz ziska sifraz iniversel, depi Lindepandans ziska liberasyon Palestinn. Alye su-tapi pa itil pu Israel. Li bizin sutyin uver.
Alor, Leta Israelyin bizin truv enn fason pu gayn sutyin uver. E zot finn truv li: L’Express. Byin fasil. Later mu. Nu finn remarke zot finn deza fini tat terin. Zot ti fer apel a Marie-Annick Savripène pu ekrir de lartik plito sokan baze lor pir mansonz atros Israelyin. Enn ladan pran form enn intervyu le 18 Septam 2021 avek enn portparol ofisyel Israelyin lor sa Lakor Abraham mal-fame, ki asterla erezman finn antere dan laont. Zis oka, zurnalist la pa ti kone, pu napa dir pli pir, enn mam LALIT ti pran lapenn pu kontakte li an ekri, inn avoy li linnk avek linformasyon obzektiv, pu met li angard kont so foli moral.
Mem anplin so akt zenosid, Leta Israelyin kapav gayn L’Express fer li avoy enn lot so zurnalist, Anju Ramgulam, lor enn misyon propagann Israeli Defense Force dan Israel. U dimann u kuma li posib pran kote perpetrater zenosid pandan li pe komet so krim?
Li finn returne ranpli ar tu mansonz Israelyin ki li rakonte kuma “fakt” dan trwa paz antye lor L’Express le 14 Zanvye, e sa zis trwa zur apre Sid Afrik finn prezant enn rekizitwar konvinkan san detur pu expoz zenosid Leta Israelyin kont popilasyon Palestinyin dan Gaza, divan ICJ. Sid Afrik inn sit bann parol verbatim ki demontre lintansyon pu komet zenosid, parol par sa mem bann ki pe pey vizit Anju Ramgulam e ki ankor pe sone dan nu zorey: “zanimo imin”, “Amalek” (seki ule dir masakre tu mem tibaba pe ankor bwar avek zot mama, seki efektivman IDF pe kareman met an aksyon), “ni manze, ni dilo, ni karbiran”, “aplati” Gaza, “rann Gaza inabitab”, “pena personn pa inplike”. Sa fer nu rapel sa laliyn kolonyal iltim, kondanse dan literatir par parol enn lot azan kolonyal, kriminel masak-anmas, ki ti viz, kuma Anju Ramgulam ti pe kitfwa vize, kiksoz “debon”. Kurtz ti dir, “Par nu sinp volonte nu kapav exers enn puvwar pu fer dibyin pratikman san born”. Me, anfin dekont, etan li enn azan kolonyal, nu tann li kriye “exterminn tu sa bann sovaz la!” Anju Ramgulam, anvwaye par L’Express, eberze par IDF e peye par pa kone kisannla, retruv li exakteman dan mem kalite pozisyon moral, kuma enn azan enn kanpayn exterminasyon.
Sa zurnalist Ramgulam, deza telman siperfisyel ki li larenn zedmo move-gu - enn kalite zedmo ki truv dan dernye ran diferan form limur – titre so lartik, “Chronique d’une journaliste mauricienne aux frontières de l’irréel (sic)” [“Kronik enn zurnalist Morisyin lor frontyer ireel (sic)”] Sanse komik sa! Enn zedmo lor X-fayl? Li kler kifer so bann zedmo telman fay. Non selman enn zenosid pa komik, me li pa ti zame lor “frontyer” Israel, kuma so zedmo fer kwar, e enn meyer kalite zedmo ti pu exize ki li ti pu bizin omwin lor frontyer Israel. Kan anfet, li andan dan vant Israel. Li enn otaz IDF ki veritab perpetrater zenosid. Alor, so zedmo koz enn manti. Li pa lor frontyer Israel, me ANDAN Israel. E sa li reel. Pa ireel. Li andan sa proze kolonyal la parey kuma Kurtz dan so roman Heart of Darkness. IDF limem sa “force”, “lafors arme” ki anserkle Palestinyin, bonbard lakaz fami Palestinyin an mil morso depi avyon lao, ki dan 100 zur, finn tuy 25,000 Palestinyin sirtu mama e zanfan, masakre vye, andikape e seki deza blese, e pe pus fami Palestinyin ki finn sirviv depi bonbardman sakenn ar so tipti motri, ver but lespas dan Gaza ki pe retresi san-ses, lerla IDF afam zot, kup dilo par expre, eklat sistem makalpayn, e lerla bonbard zot laba usi, e bonbard tu lopital, lekol e libreri piblik kot zot ti kapav al refizye. E lerla IDF atann lepidemi pu permet zot al pli vit avek zot lintansyon zenosider.
Tusala pe arive pandan ki samem IDF pe akeyir Anju Ramgulam pu asize an sekirite lor “frontieres de l’irréel”? Li pe anfet asiz andeor frontyer, “aux portes de” Gaza, pa Israel. Sa ki laverite. Li pe asiz akote miray enn kan konsantrasyon ki rule par bann ki pe akeyir li.
Li asiz laba andeor Gaza, proteze par IDF, asize laba lor move kote Miray Aparteid, sa barikad plis orib kinn deza erize lor bul later, enn barikad konstrir otur Gaza pu fer li vinn enn kan konsantrasyon. Sa li enn fakt. Li asize laba, lor move kote listwar.
Pu tu dimunn kone:
Laverite se sa: okenn zurnalist pa gayn drwa rant dan Gaza. Kisannla anpes zot? IDF, leta Israelyin, pa permet zot rantre. IDF gard zot deor avek menas kanon IDF pwinte lor zot. E L’Express aksepte pu avoy so zurnalist lor enn vwayaz peye pu al Israel, eskorte par sa mem IDF la?
Alor, IDF, ki finn akeyir Anju Ramgulam, anpes tu zurnalist lot pei pu rant dan Gaza. IDF anpes zot konn laverite lor seki pe ariv Palestinyin e lerla partaz li dan zot reportaz. Kan get so lafreyer roket fabrikasyon-artizanal depi Gaza, fini truve li ti pu efrondre si li ti sufer bonbardman kuma fam dan Gaza, e zot tipti zanfan, pe sufer depi avyon deger IDF. Li, Anju, ti laba, dan Israel, pe blag-blage avek perpetrater IDF. Me, ki ariv zurnalist Palestinyin lot kote miray kan konsantrasyon, laba dan Gaza, ki pe fer reportaz laba dan sa mem moman la? Repons se IDF pe tuy zot. IDF finn asasinn 82 travayer media ziska prezan. Sible zot e tuy zot. Sa mem sa IDF ki pe akeyir Mm. Ramgulam. Sa 82 travayer media nepli la, finn mor e antere. Enn zurnalist so fami antye finn desime par sa bann kolonel ek lyetnan kolonel avek lekel Mm. Ramgulam pe konverse dan Israel. Lerla dan enn lot atak, zot finn tuy so kameramenn, e bles li. E dan enn trwazyem atak zot finn tuy enn lot so garson, li usi enn zurnalist. Malgre sa, li pe kontinye travay. Li pa rod vanze. Li enn zurnalist. So nom Wael Al Dahdouh.
Sir-tit lartik Mm. Ramgulam, li byin sir, enn versyon kurt Leta Israel so “defans” kont sarz krim zenosid. Li titre so lartik “Guerre Israel-Hamas”. Wi, li finn pyeze dan ankadreman zistwar IDF pu “defann” so zenosid. Li, parey kuma zot, pe demanti ki zot pe komet zenosid kont enn popilasyon antye, mem kan Sid Afrik finn prezant so ka, e li insiste, okontrer, ki Israel pe, kuma enn “fakt”, lager inikman kont “Hamas”. Samem li swazir sa tit “Guerre Israel-Hamas”. Dapre so lozik, zot finn tuy 25,000 Palestinyin zis akoz zot ti “lor zot sime” uswa “an pasan”. E, sipozeman malsans ar zot. Uswa, kitfwa pa finn remark zot? Uswa pa finn raporte dan Israel? Uswa eski zot “Hamas”? Israel pe lager, dapre sa lozik fuka la, selman kont Hamas. IDF finn deplas 85% popilasyon Gaza par fors, e sa li zis kolateral? IDF pa pe lager kont Palestinyin, dapre sa madam zurnalist la, pe lager zis kont Hamas? Sa pov reporter inn perdi fonder, nwaye net dan mansonz. Mem kan li debit sa bann zedmo maladif. Pandan enn zenosid, “Tel-a-vivre”, par exanp. Sanse byin komik. “L’etre (in)humain” servi pa pu kalifye solda IDF ki responsab tuy par milye zanfan avek sanfrwa, e pe ankor kontinye fer parey ziska zordi, me pu konbatan Hamas ki IDF dir finn tuy 1,100 Israelyin, inklir militer, e seki anfindkont inn truve, inklir usi seki finn tuye par artilri depi tink IDF e mem misil dife-lanfer depi elikopter IDF. Nu dakor bizin ena enn lanket indepandan lor kimanyer konbatan rezistans finn tuy sivil. Byin sir, byin bizin ena. Me li pa enn zistifikasyon pu zenosid. Mm. Ramgulam konpletman inyoran lefet ki sa baz militer Israelyin Erez ti vinn su kontrol Hamas e ki ti form parti so vize militer, samem baz ki ti lerla bonbarde e detrir pa par Hamas, kuma Mm. Ramgulam dir, me par elikopter IDF avek seki apel misil dife-lanfer pu repran kontrol. Sa li enn fakt. Elikopter IDF finn tuy konbatan Hamas e solda Israelyin otaz tu andan laba. Dan sa mem Kibutz mansyone par Mm. Ramgulam “Kibbutz Be’eri” li pa mansyonn ki buku parmi mor finn anfet tuye par tink IDF ek solda IDF amezir zot repran kontrol lor Kibutz. Ni li pa mansyonn ki sa but later ki zordi Israelyin ti anfet later de-tyer popilasyon Gaza ki ti sove kan zot ti ankor zanfan an 1948 e ti pe ankor res dan sa bann kan refizye avan ki IDF bonbard zot lakaz ek IDF pe ankor tuzur bonbarde avek bom 2000-liv, e les tibaba ek granmer antere anba dekonb, re-fer seki sirviv bonbardman revinn refizye. Savedir bizin get pli lwin avan le 7 Oktob. Lider Oksidantal e zot zurnalist aprivwaze inkapab fer sa lexersis intelektyel la.
E aster, sa zurnalist pe promet enn intervyu Merkredi avek reprezantan perpetrater isi, “anbasader Israel Eli Belotserkovsky,” ki kapav pu bizin kite-ale depi Sid Afrik.
Ayo mama. Ki kalite lagazet. So redakter Nad Sivaramen avoy so zurnalist dan leker Leta Israelyin, kot li anture avek sa “kolonel” e sa “lyetnan kolonel” IDF dan batiman IDF, e li ti invite pu vizyonn enn video propagann-deger Israelyin byin konteste lor atak Hamas le 7 Oktob. E Redakter la kwar li kapav kuver pu sa, protez so aryer par dir “il est important de soutenir l’initiative juridique de l’Afrique du Sud devant la cour internationale de La Haye”[“Li inportan pu sutenir linisyativ legal Sid Afrik divan Lakur Internasyonal Lahay”]. Me, sa enn fraz la pa kapav exkiz sa repiynans moral kot enn lagazet pe akeyir par IDF pandan ki li pe komet zenosid. Ni li pa ditu enn exkiz pu pibliye enn paz avek but-but depi Wikipedia, Reuters ek AFP apre trwa paz antye ranpli ar propagann-deger Israelyin, pu swadizan kree enn ilizyon reportaz balanse.
Meyer fason pu sutenir linisyativ Sid Afrik se si M. Sivaramen ti plito fer apel a guvernman Moris pu azut so lavwa ar lavwa Sid Afrik dan ICJ.
LALIT, 15 Zanvye, 2024.
