Lasanble lafin lane LALIT, Bilan Fantastik pu 2023
28.12.2023
Malgre ki nu leker lur akoz zenosid ki Leta Israel pe komet kont Palestinyen, manb LALIT depi rezyonal ek brans finn zwenn Dimans 17 Desam pu lasanble tradisyonel lafin lane pu partaz e get ansam travay politik ki finn fer pandan lane kinn pase, inklir linportans pu liber Palestinn.
Rada Kistnasamy inn kumanse avek rapor bilan LALIT pu 2023, sa finn swiv par enn diskisyon uver. Apre sa Kisna Kistnasamy finn pran laparol lor metod, mwayin kuma Revi, websayt, sosyal medya, ek nu sant dokimantasyon lor lekel nu depann antan ki Parti.
Rezime mesaz introdiksyon
Rada Kistnasamy dir 2023 finn enn lane ki karakterize avek instabilite politik, an zeneral, ek spesifikman kote politik onivo nasyonal. Zizman Lapel kont Premye Minis Jugnauth ek so de kolistye dan Privy Kawnsil su akizasyon brayb elektoral ek “donn manze bwar” ti kapav presipit eleksyon zeneral si zizman ti kont Pravind Jugnauth. Alors, tu dimunn ti viv avek menas eleksyon ‘antisipe’ ki kapav arive sibitman. Anmemtan, ka lor gran kantite biye ki finn truve dan enn lafuy lapolis dan lakaz lider pli gran parti lopozisyon, Navin Ramgoolam, ziska zordi ankor pennding. Sa, usi, kapav sanz lasenn politik dan enn fason inportan. Nu finn usi pu plis ki lamwatye lane viv dan insertitid ki eleksyon minisipal ranvwaye-ek finn anfet ranvway li. Premye Minis ti tro per perdi eleksyon minisipal. Dan enn sertin fason, nu ti ankor pe viv dan but-lake lepok Covid- enn lepok insertitid ek destabilizasyon profon.
Kan dan LALIT nu finn bizin fer fas a sa sityasyon la, nu finn mintenir nu aksyon politik ek kontinye res fokalize lor nu priyorite antan ki Parti. Sa li parski an gran parti nu finn ena lelan gras a “6-zur-Kongre” an 2022 lor ‘plas ki LALIT ena dan lavi politik nu Repiblik’. Parey kuma travay an grup lor plizir mwa finn ede pu prepar analiz dan nu Kongre, parey, apre Kongre, nu finn fer enn travay imans pu pibliye de Program. Premye li lor Filozofi LALIT ek enn semenn pli tar nu finn pibliye enn lor Stratezi LALIT. Sa li form parti momentum ki finn kree par sikse 6-zur-kongre.
Rada finn dir li pu striktir so mesaz lor tem-de-lit ki santral pu parti, ek seki nu finn fer pu avans lalit pandan lane.
*Ki inn fer anterm mintenir tigit demokrasi ki nu deza ena? Ki nu inn fer pu opoz ogmantasyon santralizasyon puvwar dan lame legzekitif, spesifikman depi lame Premye Minis? Ki nu inn fer kuma enn parti pu mobilize kont Jugnauth so nuvo amandman lalwa Sitwayennte ki form parti amandman lalwa Imigrasyon.
*Ki nu inn fer lor pu Lozman? Spesifikman, ki aksyon nu inn fer pu ranplas lakaz ki ena pano asbestos?
*Kuma nu finn kontribiye pu promuvwar langaz Kreol?
*Lor Chagos e Diego Garcia, ki inn fer?
* Lor Palestinn, ek Gaza, ki aksyon LALIT inn akonplir?
* Lor lalit fam, ki LALIT inn fer?
*Lor nivo internasyonal, an zeneral ki LALIT inn fer?
*Antan ki enn lorganizasyon, kuma LALIT finn fonksyone? Ki striktir? Ki kalite koperasyon finn ena avek lezot? Ki kalilte lyen internasyonal inn nercher u kree?
Anti-Represyon ek Demokrasi
LALIT finn inisye sutyen dan chalenj kont nuvo lalwa Sitwayennte (ki form parti nuvo Lalwa Imigrasyon) ki manb Lindsey Collen finn mete dan Lakur Siprem. Nuvo puvwar diskresyoner ki inn met dan lame Premye Minis pu ras sitwayennte ek banir dimunn kuma Lindsey, ki finn gaynn sitwayennte kan li finn marye avek Ram Seegobin. Sa lalwa la reprezant enn menas direk pu milye fami Morisyen. Nef fwa an 2023, manb LALIT finn zwenn dan Lakur Siprem pu ka. Finn ena ant 15-35 kamarad, manb ek sinpatizan pu ka, ki ti prezan sak fwa dan lakur. De fwa nu ti prezan an 2022. Ek apre sak ka, nu grupe pu ekut kamarad Lindsey so deklarasyon a Lapres. Sa finn permet, gard size lor azanda pu piblik-atraver radio ek lapres ekrit, usi byen ki dan nu piblikayson-ki permet res informe lor nu aksyon dan Lakur. Rada inn dir ki nu pe atann enn zizman, si kamarad Lindsey ena locus standi pu met sa ka la, petet byen boner dan lane 2024.
Lor lalit pu drwa demokratik, nu finn ena sesyon an 2023-an-prezansyel ek atraver Zoom-lor nu fason partisip dan eleksyon, depi ki an 1982, nu ti pu premye fwa poze dan eleksyon Minisipal ziska zordi. Enn nu manb, Cindy Clelie, finn kumans enn travay resers lor detay ki met lanfaz lor anze sak eleksyon. Pu LALIT, Rada dir, ki nu met kandida u pa, nu partisip dan enn fason, ki diferan depi lezot parti, eleksyon pa rezilta iltim nu aksyon. Pu nu, eleksyon dan laparey Leta Burzwa ena zot linportans, me li pa totalite politik. Nu met latet ansam pu truv diferan fason non-elektoral pu fer politik. Sa pa fasil kan ena NGO-izasyon lalit ki finn ris buku zenn dan aksyon tip-birokratik, ki fini dan kontrol par donater- tablisman, guvernman, lanbasad Amerikin, ek lorganizasyon relizye, ek lorganizasyon internasyonal a zot tur finanse par zot Guvernman ek inpoz tut sort kondisyonalite.
Rada finn usi koz lor renyon inportan ant enn delegasyon LALIT, ki ti ena Alain Ah Vee, Kisna Kistnasamy, Lindsey Collen ek Rajni Lallah, avek Komiser Elektoral ek so lekip. Rajni ti ekrir enn lartik ki kritik parti politik, kuma Travayis, pu zot latak insanse lor dernye eleksyon espesyalman pu zot blam repetitif lor travayer depi lezot peyi, an partikilye, lor Bangladeshi pu swadizan eleksyon trike. Xenofobi finn diskite depi lerla lor Radyo, ek Rajni finn komant lor la dan enn Program Radyo ki finn fer nu fyer. Parti Travayis finn vinn lor defansiv ek latak xenofobik finn rekile. Lor Eleksyon Minisipal ki finn ranvwaye ankor enn fwa par Pravind Jugnauth, LALIT finn pran pozisyon atraver enn kominike ek enn lartik. Nu propoz ki ena garanti Konstitisyonel lor eleksyon rezyonal.
Lor Lozman
LALIT inn kontinye met presyon lor lalit pu Lozman, an partikilye lor lalit lor lakaz asbestos ki bizin ranplase. Nu ti finn gayn enn viktwar, etan done Guvernman dan Bidze 2022 finn alwe som neseser pu kumans kase ek rekonstrir, ek ena enn Yunit ki finn met anplas. Me dan Bidze 2023 pa finn fer mansion lor la. Li paret ki travay pe progrese, me dan enn pa kurpa.
Langaz Kreol
Lor lalit langaz Kreol, plizir nu manb finn prezant ek partisip dan KOLOK OKTOB, organize par LPT. Tem kolok ti lor “Lalit pu Langaz Kreol: Etadelye Apre 55 an Lindepandans” ti organize lor trwa zur, ek finn amenn ansam top akademik usi byen ki aktivis lor terin, militan LALIT, sindika, muvman fam, ek diferan lasosyasyon. Ek apre Kolok, LPT finn dimann LALIT pu pibliye intervansyon orater Kolok dan form odyo lor nu websayt. Nu finn kontan pu aksepte. LALIT finn usi met lor rikord ki Liniversite Paris VIII ek akademik depi Liniversite Moris itiliz nu websayt pu resers an Kreol. LALIT ti invite par Liniversite Moris pu partisip dan enn workshop lor tradiksyon otomatik depi Kreol ziska Angle ek lezot langaz.
Diego ek Chagos
Depi kumansman lane, 5-Zanvye pli egzak, LALIT ti kumans amenn kanpaynn lor sa lalit la. De manb, Kisna ek Lindsey finn ekrir Human Rights Watch pu kritik zot pozisyon kan zot inyor dekolonizasyon Chagos- ek tret Sagosyen kuma enn antite separe, kumsa ki zot tom dan pyez ki finn mete par Leta Britanik. Human Rights Watch reponn kumadir zot pa finn konpran ki dekolonizasyon ete. Zot ankor pe fer apel a Guvernman Britanik kumadir Lakur Internasyonal Lazistis (ICJ) finn donn li suvrente, kan li finn klerman dir UK bizin kit Chagos ale.
Dan mwa Zanvye, LALIT ek Grup Refizye Chagos finn zwenn. LALIT finn fer enn remiz enn seri tablo fotografik par fe Vel Kadarassen, ki ti travay fotograf, lor moman kle nu lalit ansam avek kamarad GRC. Asanda, tifi Vel Kadarassen ti usi prezan.
An Mars, LALIT finn organiz enn Tab Rond uver lor Diego Garcia, “kot nu ete lor kestyon Chagos, inklir Diego Garcia apre 55an Lindepadans? ki met lanfaz lor stratezi pu ferm baz militer Amerikin. Anplis ki prezidans LALIT, Alain Ah Vee, ek Kisna Kistnasamy ti ena lezot intervenan inklir ansyen Prezidan Larepiblik Cassam Uteem, ansyen Atorney Zeneral Jean Claude Bibi, ek akademisyen Jimmy Harmon, Olivier Precieux ek ansyin anbasader Alain Laridon. Rajni Lallah ti port parol pu Muvman Liberasyon Fam. Apre diskisyon ek esanz, dimunn prezan finn pran desizyon pu tir enn rezolisyon ki finn vinn enn Deklarasyon an Komin. Avek letan finn ena nuvo sinyater, par egzanp, depi trwa diferan sindika depi Rodrig.
Sa finn batir ver enn Forum ki nu ti pu organize dan Minisipalite Porlwi an Avril, me ki ti ranvwaye akoz menas lapli toransyel, ziska mwa Me. Forum ti enn sikse. Alain Ah Vee ti prezide ek ti ena orater depi diferan kuran politik, inklir Cassam Uteem, Jean Claude Bibi, Lindsey Collen, Vijay Makan, Olivier Bancoult, Alain Laridon. (Milan Meetarbhan ti dakor pu pran laparol dan Forum an Avril, me li pa ti dan peyi an Me)
Palestinn
Rada finn dir ki kantite antan ki parti nu finn kont lor temwanyaz Alain ek Kisna depi Later Palestinn, zot finn milite laba ansam avek kamarad Palestinyen, fer fas Defans Militer Israelyen (IDF) dan Wes Bank, ek usi depi partisipasyon kamarad Kisna dan Lamars Laliberte dan Gaza kan li ek par milye aktivis pa finn reysi gayn akse pu rant dan Gaza ditu. Nu finn aprann depi sa.
Sa lane la, depi ki zenosid finn kumanse dan Gaza, SOMALP, ki nu finn pran linisyativ pu met dibut, ansam avek LALIT finn organiz enn veye dan Gran Rivyer Nor Wes. Alain Ah Vee ti enn orater pu LALIT ek SOMALP dan forum piblik ki ti organize par manb Al-Aqsa dan Minisipalite Porlwi. Lindsey Collen finn usi pran laparol lor non LALIT dan forum "Ansam Pu Palestinn" dan enn gran evennman dan Bell Village. SOMALP finn usi inisye enn deklarasyon an komin, ki dimann sispansyon tu lyen diplomatik ziska ki met an pratik Sese-Lefe, ki finn sinye par laplipar gran sindika dan Repiblik usi byen ki de lorganizasyon konsomater ek muvman fam.
LALIT finn fer enn lapel a Premye Minis pu prezant enn mosyon dan Parlman pu enn Sese-Lefe, ki li pa finn fer, me li finn kanmem dibut dan Parlman ek prezant deklarasyon Premye Minis pu dir klerman ki Guvernman so pozisyon ete, li anfaver Palestinn.
Anplis, li finn komant lor travay ki finn fer par enn lekip ki prezant komanter dan form enn “blog” ki pibliye sak de u trwa zur. [Nu finn aster ariv “blog” nimero 23 lor 82eme zur bonbardman] Lefet ki li an de langaz byen inportan: savedir blog lir par dimunn dan lezot peyi, ek usi par Morisyen ki lir zis Kreol dan enn fason presi ek avek flidite, ki pe ogmante depi ki Kreol aster ansenye kuma enn langaz dan lekol. Nu finn res an kontak avek muvman BDS [Boykot, Dezinvestisman, Sanksyon], espesyalman avek so fondater, Omar Bargouti, ki kamarad Alain AhVee kone personelman. Lapres tradisyonel setadir Le Mauricien, Week-End, L’Express, 5-Plus ek mem Le Defi ki an zeneral byen ezitan pu pran pozisyon anfaver Palestinn, finn kanmem kuver plizir inisyativ ki LALIT finn pran.
Pli boner sa lane la, nu finn partisip dan enn kanpaynn internasyonal pu “Boykott Puma” enn muvman ki finn gaynn viktwar. Puma finn anonse ki li pu nepli sponsor lekip futborl dan Teritwar Okipe. Nu finn truv lafors enn boykot, kuma dan zur kan SOMAAP ti boykot Laparteid dan Sid Afrik, dan kanpaynn kolektif pu konsantre lor boykot enn u de prodwi.
Lalit Fam
Muvman Liberasyon Fam finn kumans enn seri lartik-kot sak zistwar kumans avek enn sesyon travay refleksyon ek lerla sesyon lekritir, ki lerla kontinye develope dan ankor sesyon travay- Li ena enn tit explisit “Akselerasyon transmisyon konsyans de klas”. Se kumsa ki nu usi dan LALIT nu finn partaz sa lide la dan nu bann striktir. Nu finn ekrir lor travayer lasante, restoran, konstriksyon ek sekter Lar. Enn seri finn pibliye pu 1 Me pu manb.
Lyen Internasyonal
Rada finn bizin konklir so intervansyon parski letan pu so intervansyon ti pe fini. Li finn dir kuma nu lyen internasyonal form parti nu travay politik-ki li Fet Travay u Palestinn, Diego Garcia u lasante piblik-nu lye nu lalit politik avek klas travayer lemond antye. Pu selebrasyon Fet Travay nu finn resevwar mesaz solidarite depi lorganizasyon avek lekel LALIT ena lyen politik depi tu kontinan: Lafrik, Lerop, Lamerik, Lazi ek Lostrali.
[pu detay klik lor : https://www.lalitmauritius.org/.../LalitMauritius...]
Striktir
Dan rapor kamarad Rada finn dir ki onivo santral, Komite Santral finn zwenn 22 fwa an 2023. Sak kinzenn, ek sertin fwa pandan lane sa finn vinn enn lasanble zeneral. Savedir ki Biro Politik finn usi zwenn 22 fwa, parski li prepar azanda Komite Santral. Lezot striktir Santral ki finn aktif se Bord Editoryal pu REVI LALIT, ek nu “renyon Program”- ki finn fer anparti an prezansyel ek anparti par Zoom.
Anplis ki 2 Revi LALIT regilye, nu usi finn tir de edisyon spesyal dan form Program, baze lor 6-zur Kongre lane dernye. Enn lor filozofi LALIT, lot la lor stratezi LALIT. Tulede disponib, ki form parti seri REVI LALIT.
Lerla sak brans/rezyonal finn donn zot rapor.
Ti usi ena enn diskisyon plenyer lor intervansyon Rada Kistnasamy avan ki pas laparol a kamarad Kisna lor “ zuti” ki nu servi dan nu lalit-e usi fason ki manb partisip regilyerman dan Revi, nu websayt, media sosyal ek Sant Dokimantasyon.
Futnot: Palestine Bulletin - Gaza Freedom March (2009)Klas (2009)Leta (2008)Akimilasyon Kapital par Rosa Luxemburg (2008)Nyuzleter LALIT No. 1 - 3 (2007)
(Tradiksyon reportaz an Angle poste lor Facebook ek Websayt 22 Desam, par Cindy Clelie)
