24.12.2023
Figir sa gran grup zanfan refizye Palestinyin dan Khan Younis dan Gaza pe asize fasine, malgre blem, kan rakonter zistwar tradisyonel finn zwenn ansam, kuma enn lasosyasyon, pu ofer zot, dan zot lapenn, zistwar. Parol ek sante.
Dan Palestinn, rakonter zistwar apel “Hakawati”, e zot met enn kostim spesyal pu rakont zot zistwar, e ena lamizik integre ansam. Enn rakonter inn dir Al Jazeera, enn fwa kan li pe rakont enn zistwar so mikro inn sape tonbe, tu zanfan ti kwar ti enn bom. Mo devine sirman zot inn sote avek laper, e ena finn irle e lezot inn gayn tranbleman depi sok post-tromatik
Amezir u get sa lodyans la, tipti zanfan blem, meg, flanke, zot lizye inpe tro gran, u pa ule kwar seki pe arive divan lizye lemond. U kone, dan u leker, amezir u get zot ki zot tu finn perdi enn mama, enn papa, enn granmer, enn granper, uswa enn seri frer. Uswa plis ki enn. U kone zot pe gayn fin, kitfwa mem swaf – Israel finn promet pu priv zot de manze ek dilo, e li pe ranpli so promes avek sanfrwa. USA pe kontinye veto ninport ki Rezolisyon anfaver enn veritab sese-lefe. Mazinn sa zantiy madam Amerikin dan Konsey Sekirite Nasyon Zini lev so lame anpiblik, divan lemond antye, pu dir Israel bizin kontinye larg bom uswa fizye sa bann zanfan reyni otur Hakawati. Ena fwa li pa kapav, lerla li avoy so asistan pu li lev so lame. Reprezantan USA, ek so asistan, pe bizin fer sa aturderol. Tulede, pena lot mo pu kalifye zot apart buro. Anplwaye par Biden. Biden ki rul Netanyahu – finans li, diriz li, protez li, pey li, arm li, ed li, bak li.
E Moris tuzur pankor sispann relasyon diplomatik?
Kumsidire pu mark Nwel, IDF (Israeli Defense Force) inn fizye ek tuy de madam Katolik, kan zot finn kit legliz kot zot ti pe refizye, dan Lenor Gaza, pu al twalet. Tulezur Lepap telefonn sa tipti kongregasyon Katolik la. Yerarsi legliz isi dan Moris, otan ki nu kone, pa finn piblikman kondann Israel. Lepap finn an de lokazyon, avek rezon, apel IDF “terorist”, e depi dan kumansman bonbardman li finn fer lapel anfaver enn sese-lefe. Ansyin sef Legliz Anglikan, Reveran Donat, finn fer enn lapel anfaver enn sese-lefe, kan so garson inn dimann li pu pran pozisyon.
Kumsidire pu mark Hannukah, IDF (Israeli Defense Force) inn fiziye ek tuy trwa Israel so prop sitwayin san linz ziska lerin, ki finn sove depi kaptivite Hamas, mem kan enn parmi trwa la ti pe sarye enn pavyon blan, sinbol dan lalwa internasyonal pu dir “Pa tire, mo pe rann lekor.” E lerla IDF mintenir li pe sey evit tuy sivil? Sa mansonz la li pa adrese ar nu. Mansonz la li anfet adrese a Biden – pu donn li enn fey fig dezintegre an lanbo. Pu permet li donn instriksyon so reprezantan dan Nasyon Zini pu les Israel kontinye tuy zanfan.
Kumsidire pu mark Lane, IDF (Israeli Defense Force) finn ariv sa total orib 20,000 dimunn asasine. E li pe kontinye masakre inosan. IDF finn par expre fer 2 milyon dimunn deplase par lafors – atraver menas pu bonbard zot e lerla bonbard zot kantmem, larg par milye kilo exploziv lor zot. Destriksyon lor enn lesel Biblik, parey kuma Netanyahu ti promet. Lopital Palestinyin dan Gaza inn detrir ek devaste. Enn apre lot. Dan kumansman IDF ti demanti, fabrik mansonz komkwa Hamas ti pe servi enn kuma so kartye zeneral. Lerla finn demaske IDF so mansonz. Apre sa, zot bonbard lopital kantmem. Zot atak moske ek legliz dan Gaza kut misil. Lekol dan Gaza bonbarde kumadir ledikasyon enn danze. IDF inn fuy sime dan Gaza, kumsa kan IDF donn lord pu sove, u oblize sove apye. Si u kapav mars mil apre mil atraver dekonb. Furnitir dilo inn arete. Kuran kupe. Sistem siwrej inn kolaps net. E asterla IDF pe fer Palestinyin mor-defin, antretan minis Netanyahu zot tu pe priye pu lepidemi tuy buku-buku ankor. Ala seki relizyon inn devini.
E krim apre krim kont limanite pe kontinye.
Nu nepli ena parol.
Exsepte pu bann Hakawati. Zot finn amenn bann zanfan ansam pu rakont zistwar.
E sa fer mwa rapel Fim-K-lib dan lekel mo enn manb, kot nu vizyonn enn fim enn fwa par mwa, an Zanvye 2024 nu pu ena enn fim 4-ertan apel “The Travelling Players” – ena dimunn finn klas li parmi zot lalis 10 top fim deza realize. Li lor enn grup teat pandan Dezyem Ger Mondyal ki ti pe fer laturne dan Lagres e zwe ansyin pyes teat Grek dan kan refizye lager, anmemtan ena sa grup dedrwat fasist pe pran kontrol lor Lagres parey kuma ti finn arive dan Israel. Fim la li lant, e li a plizyer nivo– miz-an-senn inklir seki pe arive dan Lagres e dan lemond pandan lager, fer turne vizit Lagres, e relasyon ant diferan akter e ant akter ek rol zot pe zwe dan pyes teat.
Kan nu pu vizyonn fim la, Ram pu donn enn introdiksyon lor “The Travelling Players” pu rakont nu kuma an 1962, limem avek 5-6 kamarad, ti aste enn vye vann ek inn retap li pu met li an eta rule lor larut, pran prete de-trwa latant e anbark lor larut otur Lalmayn ek Lotris pu donn spektak maryonet dan tu kan refizye, 15 banane apre lafin lager, spektak maryonet – avek maryonet zot mem finn aranze, maryonet ki zwe avek ledwa ek usi zwe avek difil, ansam avek rikording ki zot ti finn fini prepare an Alman pu sak diferan zistwar. Figir bann zanfan dan foto ki Ram ena e ki li bizin al rode pu montre nu, zot exakteman parey kuma figir bann zanfan dan Gaza – blem me ipnotize, emerveye. Atraver lar zistwar. E nu pu vizyonn sa fim Grek enn sedev lor mem size. E anmemtan rapel sa kado Hakawati a zanfan dan Gaza – mem si zot pe kontinye et tromatize.
Lindsey Collen pu LALIT, Vandredi 22 Desam 2023
Tradir par BK avek kudme AA