Zenosid Blog 19 – Konn diferans – Anti-Semitik uswa Anti-Zionist uswa Kritik Leta Israel
17.12.2023
Li 70em zur bonbardman san relas Israel lor popilasyon Palestinn dan Gaza, enn popilasyon ki larme Israelyin finn gard su enn lokipasyon militer ek usi, su enn leta-desyez. Nu pe viv dan enn lepok kan ena denuman sa zenosid barbar Israel-USA, li pu definir fitir tu lor bul later.
Alor, li vinn inportan pu nu konpran seki pe arive.
Kan ideolozi pran lasandans lor realite, nu retruv nu dan enn sityasyon kot deba vinn ridikil. Deba dan Loksidan pandan plizyer syek ti formile, pu pran enn lexanp parmi “Komye Anz kapav tini lor Pwint enn Zegwi?” Sa evidaman eskamot kestyon eski anz vremem existe. Uswa deba formile kumsa, “Li enn sorsyer si li ankor vivan apre finn plonz so latet dan dilo galupe enn larivyer apandan par so lipye depi lao enn pon pu 10 minit. Li bizin, alor, brile vivan lor dife dibwa!” Enn tel formil deba maske sa realite kot tutfason regilyerman ti pe exekit fam inosan akize de sorsyer. Apepre 60,000 dimunn, sirtu fam finn exekite kumsa.
Nu pe viv dan sa kalite lepok la zordi – fason bann puvwar-anplas kadre deba zot byin suvan absird.
Zurnalist byin koni Masha Gessen, ti pe resevwar award Hannah Arendt Prize pu so bann exselan lartik, ti ekrir enn lartik, “Dan Marenwar Olokost: Kuma politik memwar dan Lerop vwal seki zordi nu pe truve dan Israel e dan Gaza” dan The New Yorker le 9 Desam. Enn fason briyan pu formil enn kestyon. Me byin vit absirdite vinn rant ladan.
Masha Gessen al tom dan marenwar tit so lartik. Lemer lavil Alman responsab pu organiz seremoni award Pri la e Fondasyon ki zer Pri la, Fondasyon Heinrich Boll presedaman estime, desid pu anil seremoni akoz so lartik lor kimanyer get Israel ek Gaza zordi, “Dan marenwar Olokost: Kimanyer politik memwar Lerop vwal seki zordi nu pe truve dan Israel e dan Gaza”!
Ala enn parti sa lartik la, kitfwa “samem parti lartik ki ankoz”, byin vo lapenn lir li antye.
“Pandan dernye diset banane, Gaza ena enn dansite popilasyon byin elve, inn apovri, inn klwazone avek miray kot zis enn ti pursantaz dimunn ena drwa kite mem pu enn ti peryod letan – wadire enn geto. Pa kuma geto kominote Zwif dan Veniz uswa geto fobur dan Lamerik me kuma geto kominote Zwif dan enn pei dan Les Lerop su lokipasyon Lalmayn Nazi. Dan sa de mwa depi Hamas inn atak Israel, totalite popilasyon Gaza finn sibir deliz bonbardman militer Israelyin san preske interipsyon. Par milye finn mor. An mwayenn, inn tuy enn zanfan sak dis minit. Bom Israelyin finn detrir lopital, ward maternite e lanbilans. Wit lor dis abitan Gaza zordi pena lakaz, pe bizin buze depi enn plas a lot, pa pe resi gayn enn plas an sekirite.
“Sa term ‘prizon-uver’ paret ti servi premye fwa an 2010 par David Cameron, Minis Zafer Etranzer Britanik,” Masha Gassen kontinye dan so lartik. “Buku lorganizasyon drwa imin ki dokimant lor kondisyon dan Gaza finn adopte sa deskripsyon la. Me parey kuma dan geto kominote Zwif dan Lerop Okipe, pa ti ena gard prizon - Gaza pena lapolis puvwar lokipasyon me ena so lapolis lokal. Li posib, sa term plis apropriye ‘geto’ ti pu lev enn tole si konpar kalver abitan Gaza su leta-desyez avek kominote Zwif dan geto. Sa konparezon apropriye ti pu permet nu dekrir avek presizyon seki pe arive dan Gaza zordi. Pe likid geto la.”
Kumsa, Masha Gessen, akoz li finn pran swin dan swazir bann mo presi, finn tom su sa definisyon farfeli “anti-semitism” – se zisteman seki sa lartik ti pe kritike avek otan klervwayans. Guvernman Alman, apepre enn 25 lezot guvernman Oksidantal osi byin ki plizyer Leta dan Lamerik, finn repran, sa definisyon bankal, bizar, farfeli invante an 2016 par enn zafer apel “International Holocaust Remembrance Alliance” (IHRA). Sa definisyon la pa truv antisemitism pu seki li ete: enn form rasism danzere, uswa seki dan Moris nu pu apel “kominalism”, avek referans spesifik a dimunn dan kominote Zwif.
Anti-Semitism definir par IHRA kuma kitsoz ki tom dan enn kategori apar net. Savedir li pa permet pu konpar li avek lezot evennman istorik, an partikilye pa kapav konpar li avek Nazism. Definisyon anfet donn enn lexanp anti-semitism, “Kan fer konparezon politik kontanporin Israel avek politik Nazi” IHRA usi fer konfizyon ant antisemitism avek anti-Zionism. Li mem fer konfizyon ant anti-semitism ek kritik kont Leta Israelyin. Zot definisyon inklir kuma lexanp:“Rezet drwa popilasyon Zwif a oto-determinasyon, ex. par dir lexistans Leta Israel li enn linisyativ rasist.” Konsekans enn tel definisyon finn amenn plizyer guvernman dan Loksidan pu lerla al deklar sa muvman Boykot, Dezinvestisman, Sanksyon (BDS) kont Israel kuma sipozeman “antisemitik”!
An repons a sa definisyon IHRA, enn larz lalis akademik ki etidye anti-semitism, finn vinn donn enn definisyon pli rasyonel, apre enn konferans inisyal dan Zerizalem e kumsa li gayn sa apelasyon Definisyon Zerizalem, ki inklir steytmennt eklere swivan:
“Antisemitism li diskriminasyon, prezidis, ostilite uswa vyolans kont dimunn kominote Zwif akoz li Zwif (uswa institisyon kominote Zwif akoz li Zwif) … Seki vre pu rasism an zeneral li vre pu antisemitism an partikilye”
E definisyon la finn inklir fas a sa definisyon aberan IHRA, kuma sink dernye lexanp, enn lalis bann kiksoz ki PA antisemitik kan pe fer referans a Israel ek Palestinn.
“11.Sutenir demand Palestinyin pu lazistis e aksesyon a ful drwa politik, nasyonal, sivil ek imin, kuma spesifye dan lalwa internasyonal.
“12.Kritik uswa opoz Zionism kuma enn form nasyonalism, uswa met divan argiman anfaver enn seri amenazman konstitisyonel pu dimunn dan kominote Zwif ek Palestinyin dan rezyon ant Larivyer Zordan ek Lamer Mediterane. Li pa antisemitik pu sutenir amenazman kot donn garanti ful drwa tu abitan “ant larivyer ek lamer”ki li dan de leta, uswa li dan enn leta bi-nasyonal, uswa li dan enn sel leta demokratik, uswa li dan enn leta federal uswa dan ninport ki lezot form.
“13.Kritik fonde lor evidans kont Israel kuma enn leta. Sa inklir so bann institisyon e so bann prinsip fondasyon. Li usi inklir so politik ek so pratik, domestik ek aletranze, kuma so kondwit dan West Bank ek Gaza, lor rol Israel zwe dan larezyon, uswa dan kit lezot fason, kuma enn leta, li inflians evennman dan lemond. Li pa antisemitik pu denons diskriminasyon rasyal sistematik. An zeneral, mem norm deba ki aplikab pu lezot leta e pu lezot konfli lor oto-determinasyon nasyonal aplikab dan ka Israel ek Palestinn. Kumsa, mem si li sulev kontrovers, li pa antisemitik, an limem, pu konpar Israel avek lezot ka istorik, inklir kolonyalism peple-par-kolon, uswa aparteid.
“14. Boykot, dezinvestisman ek sanksyon zot form ordiner protestasyon politik non-vyolan kont leta. Dan ka Israelyin zot pa, an zotmem, antisemitik.
“15.Diskur politik pa bizin mezire, proporsyone, poze, u rezonab pu li proteze par Lartik 19 Deklarasyon Iniversel Drwa Imin uswa Lartik 10 Konvansyon Drwa Imin e lezot kad legal drwa imin. Ena kapav ziz enn kritik kuma extrem uswa provokan, uswa li reflet ‘de-pwa-de-mezir’, li pa, an limem, antisemitik. An zeneral, laliyn demarkasyon ant enn diskur antisemitik ek non-antisemitik li diferan depi laliyn demarkasyon ant enn diskur irasyonel ek rasyonel”.
Lalis definisyon IHRA “ki ete anti-semitik” li inpe parey kuma “komye anz kapav …” uswa propozisyon pu tuy enn fam pu kone si li non-kupab. E, sa definisyon la ena konsekans reel. Dan Lalmayn, ariv 2019, zis trwa-zan apre kanpayn pu pus pu sa definisyon bizar IHRA, finn ena enn Rezolisyon dan parlman Alman kot deklar BDS antisemitik. Seki frapan, sa rezolisyon ti inisyalman propoze par AfD, enn parti extrem-drwat neo-fasist Alman. Kan sa rezolisyon la tonbe, lerla vit-vit inn amenn enn lot rezolisyon preske idantik e li pase, Rezolisyon vote lor baz komkwa BDS ena lyin avek “sa faz teribleman grav dan listwar Alman”
Konsekans, efektivman obzektif orizinal sa tip definisyon anti-semitism viz pu blok tu kritik pu ki permet Israel kontinye avek zenosid. Masha Gessen pa aksepte sa.
Lindsey Collen, pu LALIT Samdi 16 Desam 2023
Tradiksyon par BK ede par AA
