Pozisyon LALIT: Solidarite Internasyonal ar Palestinyin Neseser!
09.10.2023
KAN HAMAS KREE ENN BRESH DAN LOKIPASYON MILITER ISRAEL LOR PALESTINN
Kan Hamas finn organiz pu Palestinyin rant dan Israel Samdi swar 7 Oktob, li finn kas enn blokis sipozeman inposib kase: Israel so defans.
Israel sipoze invinsib. Me, sa bresh la finn devwale ki Israel vilnerab. Opreser tultan vilnerab. Kifer? Parski oprime napa res trankil pu tultan.
Israel vant li-mem ki li ena enn servis ranseynman ki penetre dan sak portab sak Palestinyin, ki li konn tu seki pe pase, ki li sirvey tu Palestinyin, monitor tu. Me le fe e, anfet li pa ti gayn van ditu seki Hamas ti pe prepare sirman depi enn banane. Enn lepep su lokipasyon, li enn lepep ki rod liber li. Palestinyin, inklir seki res Gaza, li pe viv su kriyote dominasyon militer Leta Israel. Tulezur li viv sa. Arestasyon, rod-blok militer, e mem leta de-syez dan Gaza.
Palestinyin deryer Hamas finn kas blokis la – lor later par vann, motosiklet, bisiklet, apye,; dan ler par para-pant, par dronn, par roket artizanal, par misil tu-fet; par lamer dan ti-bato; mem anba later par tinel. Tu ti kordine dan enn fason inkrwayab.
E, etan done, Gaza su leta de syez, pli sever ankor ki zis su lokipasyon militer, kan ena enn bresh kumsa, li kuma enn liberasyon depi anprizonnman. Hamas finn anfet kas lasenn.
Buku dimunn Gaza anfet refizye. Pa zis sa. Zot refizye ki zot fami ti pe viv presizeman dan sa but Israel zis akote Gaza. Antu, 67% popilasyon Gaza, zot refizye ki finn fwir exaksyon par larme Israel, par diferan vag depi 1948, vini-mem. Alor, kan ena bresh dan miray ki anserkle Gaza, anfet Palestinyin ki res laba, kan li rant Israel, li pe return kot li. Rapel an 2018, ti ena “Gran Lamars Retur” ki ti enn imans muvman lamas dimunn Gaza ver sa baraz la. Li ti prelid seki finn arive Samdi swar, kan finn fer tu sa 29 bresh dan diferan plas dan miray ek fennsing la.
Kan militan Hamas finn travers miray la, zot finn tuy plis ki 700 dimunn, inklir solda, e pran plis ki 100 prizonye, inklir militer, return zot Gaza, kuma prizonye. Buku dimunn – fami antye, laful enn konser antye – finn truv lamor, ubyin finn blese. Pandan enn-de zur, lager la finn desann lor Israelyin.
Asterla, Leta Israel, avek navir deger Amerikin pe koste, li pe perpetre so vanzans. Israel fini tuy par santenn Palestinyin, inklir buku, buku zanfan. Sif la finn depas 500 lamor. Li fini bombard buku lakaz depi avyon, mem enn batiman 11 letaz. Pu kone kimanyer met fin sa lorer la, fode nu kone kimanyer nu finn ariv la, dan sa sityasyon lokipasyon militer, dan sa sityasyon leta de-syez la.
Bakgrawn
Netanyahu inn anonse, apre sa bresh Hamas la kont leta de-syez, ki Israel finn “deklar lager” kont Palestinn.
1. Me eski sa lager la li fek deklare? Non. Depi 1917, kolonizater Britanik ti kumans “ofer” pu “donn” so koloni, Palestinn, ar Zionist Britanik. Ti tir “Deklarasyon Balfour” pu sa “promes” la. Petet sa ti kumansman deklarasyon lager. Nu bizin kone ki Palestinn, li ti enn koloni Britanik. Kan anti-semitism dan Lerop vinn telman grav dan bann lane 1930-40 – sirtu, me pa selman, dan Lalmayn Nazi – anplas rezud sa form kominalism orib dan zot prop pei, ariv 1948, Gran Bretayn sed Palestinn ar nuvo kolonizater, ki met dibut Leta Israel kuma enn “later pu kominote Zwif”. Pu fer sa, zot finn bizin pretann ki Palestinyin pa existe.
Me, Palestinyin ti existe, e finn kontinye existe.
Zordi, avan sa bresh Hamas la, Israel ek so bann alye, pe tuzur pretann Palestinyin pa existe. Me, Palestinyin tuzur existe. Mem si an 1948, teroris Zionist finn expilse 700,000 Palestinyin, sezi zot later, met dibut Leta Israel, Palestinyin tuzur existe. Me, sa, sa ti veritab deklarasyon lager. Sa ti kumansman lokipasyon militer, ki Palestinyin tuzur pe fer fas. Sa ti komansman problem refizye Palestinyin – an tu zordi, ena 6,000,000 refizye Palestinyin, sirtu apre 1967 e lokipasyon militer Wesbank, Zerizalem Les. Tusala ti kumansman leta de syez Gaza zordi. Gaza li enn imans “kan refizye” pu Palestinyin deplase. Kan Hamas inn uver plis ki 20 tru dan miray ek dan fennsing e abitan Gaza finn rantre Samdi swar, buku ti pe al get later ki ti pu zot granmer-granper. Rapel ti deza ena “Gran Lamars Retur” pu mark 60 an depi Nakba, kan nuvo Leta Israel kumans met Palestinyin deor, kokin zot later. E sa prosesis kolonizasyon la, finn kontinye.
2. Eski li vreman enn “lager” ordiner? Repons se “Non”. Ki kalite konfli ki nu pe truve?
Enn kote, ena Leta Israel, ki zordi ena enn imans larme, avek enn baking militer ek finansye grotesk depi Leta USA. Lot kote ena enn lepep Palestinn san veritab defans. Li pena larme. Li pena ni tenk, ni avyon, ni navir deger. Mem so ayropor Ramallah inn kraze. So lepor bloke par larme Israel. Dan Gaza, li pena mem lapolis. Palestinn finn fann an 3 morso: Wesbank ki su lokipasyon larme Israel, Zerizalem Les ki su lokipasyon larme Israel, e Gaza, ki su enn leta de-syez konstan, kot tu so popilasyon anprizone net – san drwa sorti, ni drwa resevwar viziter, ni drwa returne si finn al andeor. Apre sa bresh la, Israel finn kup kuran, furnitir gaz ek karbiran, e mem manze. Sa kalite kriyote, zame pa finn truve depi Mwayen Az.
Kan ekut komantater CNN, parey kuma Netanyahu ek so bann port-parol, kuma Prezidan Joe Biden, kumans blam Palestinyin pu “vyolans”, san ankadre dan ki sirkonstans, nu rapel enn gran parol:
“Li pa zis enn kestyon ki adverser finn infliz ubyin sibir plis sufrans ki lot la dan enn lager. Listwar retenir 2 diferan “lareg” pu mezir kriyote opreser ek kriyote oprime. Par exanp, dan Lager Sivil dan Leta Zini, lareg pa parey pu mezir kriyote Lenor ek kriyote Lesid. Proprieter esklav dan Lesid ti pe servi riz ek vyolans pu ansenn esklav. Esklav, li osi, li servi riz ek vyolans pu kas so lasenn. Fode pa les nerport ki kuyon komantater patante vinn dir nu sa 2 riz ek vyolans la egal-egal divan lakur moralite!” -- Leon Trotsky: Bannla zot Moralite ek Seki Pu Nu (1938).
Vyolans lokipasyon militer ek vyolans leta de-syez, li vyolans ki finn ale tulezur. Dimunn finn sibir li, tulezur. Samem kifer lalwa internasyonal rekonet drwa inalyenab pu enn lepep su lokipasyon militer ubyin su leta de-syez, lev lager kont so okipan.
Kuma preanbil Deklarasyon Iniversel Drwa Imin dir: “Si nu pa ule ki imin oblize, kuma enn dernye rekur, leve dan rebelyon kont latirani ek opresyon, li esansyel ki drwa imin proteze egal-egal dan lalwa.” Drwa imin Palestinyin finn pyetine pandan buku deseni. Alor zot oblize, kuma enn dernye rekur, leve dan rebelyon kont latirani ek kont opresyon. Ena 2 “lareg” pu mezir kriyote: kriyote opreser ek kriyote oprime.
Alor ki nu revandikasyon? LALIT propoze:
1. Israel bizin aret bombard Gaza. Bombardman kumsa, li enn pinisyon kolektif ilegal. Li zenosid. U pa kapav ferm dimunn dan enn landrwa, priv zot aprovizyonnman, bombard zot. Li inimin.
2. Bizin lev leta de-syez lor Gaza net. Lev blokis totalman! Ki li par lamer ubyin later.
3. LALIT revandik ki Israel, ki responsab lokipasyon militer ek leta de-syez, li tutswit liber tu prizonye Palestinyin. Sa vedir larg 1,244 prizonye “administratif” (setadir ki pa finn ena okenn prose, ki finn sibir kidnaping), e liber enn lot 4,000 prizonye ki finn pas divan Lakur opreser. Parmi ena buku zanfan ki ferme kumsa. Depi lan 2000, finn ena 12,000 zanfan an detansyon. Tu, bizin libere.
4. Israel bizin evakye tu koloni ki finn konstrir dan Palestinn, tutswit. Israeli Defense Force deor depi tu later Palestinn!
5. Israel bizin sanz tu kad legal pu tir so sistem Apartheid dan tu teritwar ki li okipe ubyin lor lekel li ena leta de-syez.
6. Tu refizye Palestinn bizin gayn drwa retur.
7. Nasyon Zini bizin inpoz enn anbargo tu zarm ver Mwayin Oryan, inklir ver Israel.
8. USA, inilateralman, bizin aret furni zarm ek larzan Leta Israel, tanki li kontiyne so lokipasyon militer e so leta de-syez.
9. Guvernman Moris bizin pran linisyativ dan Linyon Afrikin pu pran pozisyon kont lokipasyon, leta de-syez, ek apartheid ki Israel pe inpoze lor Palestinyin, e anfaver anbargo zarm ver Mwayin Oryan.
10. Nu tu bizin travay pu lape, napa pu lager. Pu gayn lape, fode pena ni lokipasyon, ni apartheid, ni leta de-syez.
Konklizyon
Netanyahu kan li ti divan Lasanble Zeneral Nasyon Zini le 22 Septam, li ti dibut laba, tini enn map Mwayen Oryan san okenn mansyon Palestinn ladan. Li ti pe perpetye lide ki Palestinyin pa existe. Me, asterla, Palestinyin inn reysi montre ki zot bel-e-byin existe.
LALIT
9 Oktob 2023
