Infermye-Ners -- Transmisyon Akselere Konsyans Deklas
30.04.2023
Ala 4yem lartik dan seri Transmisyon Akselere Konsyans Deklas ki Muvman Liberasyon Fam finn lanse, li lor enn sekter inportan dan sistem lasante: Infermye ek Ners. Seri la finn lanse dan kad Fet Travay 2023.(1)
Seki mo ti pu kontan kone premye zur rant treyni infermye
Ekrir par SJ.
Zur mo ti rant travay kuma treyni infermye, si enn ners avek tan-servis ti ris mwa enn kote, partaz inpe so lexperyans ar mwa, ki zafer mo ti pu’nn kontan aprann anplas-anplas ar li avan mo rant travay? Sa bann zafer ki mo pu dekrir anba, mo finn aprann zot dan plis ki 30-an lexperyans. Ala mo partaz zot ar u.
1. Nu bi se pu fer travay marse!
Mo ti pu kontan si li ti donn mwa enn apersi kuma pu azir pu fer travay marse, e usi kimanyer pu devlop sa lespri pu fer travay marse, e kifer li inportan nu, travayer lor sayt, fer travay marse. Nu bi se pa pu zis tus nu lapey. Nu lapey li enn drwa sa.
Kuma infermye ek ners, nu premye bi se, ansam ar nu lezot koleg travayer (medsin ubyin seki pus trole, sikolog ubyin domestik lopital, fizyo ubyin seki tir kart) pu donn enn bon servis lasante pu tu pasyan ki vinn get nu. Nu pa la, dan travay, avek bi pu gayn enn lamone lafin dimwa (sa nu drwa, sa, li pa nu bi dan lavi). Nu pa la nonpli avek bi pu ekut lord enn trale sef. Nu pa la pu kasyet lekor, fer nu prosin kuver pu nu. Nu la pu, ansam, fer travay marse avek bi pu donn enn bon servis ar tu lezot grup travayer dan pei.
E kumsa, kan nu fer travay marse, li rezonab ki nu atann enn bon servis depi lezot travayer ki zot osi fer travay marse (fakter amenn let, travayer lor lakes sipermarse fer total seki nu dwa so patron, travayer lizinn ranz triko pu nu mete, travayer ki ramas salte gard nu dan propte e an-bonn-sante, travayer dan karo prodwir manze pu nu repa, travayer dan lekol pran sarz nu zanfan e zot ledikasyon, insi-swit). Nu fer travay marse, e nu bi tulezur se pu ofer enn bon servis lasante. Nu koleg ayer fer travay marse kot zot fer zot sekter marse.
Kumsa, kan nu fer travay marse, nu pe deza montre ki patron, kapitalist, sef, yerarsi, zot pa vreman neseser. Kumsa, klas travayer deza pe rul so sayt.
2. Nu mwayin fer travay marse se atraver respe pu tu koleg
Dezyem bi, se pu konstaman ede pu kree enn pli bon respe ant sak koleg, enn pli bon koperasyon ant koleg, enn pli bon lantant kolezyal ant koleg. Kifer? Dabor akoz plis ki enn-tyer nu lavi li derule lor sayt travay, alor nu bi se pu fer sa enn-tyer nu lavi enn plezir. Anmemtan, nu fini par aprann ki se pa yerarsi ki inportan pu organiz travay, se travayer, nu-mem, ki organiz nu prop sayt. Nu deza, dan enn sans, kapav tultan pe montre ki nu pa bizin enn ta sef lor nu latet. Nu deza oto-zere. E li sa bonn-antant ki, asontur, fer travay marse.
3. Trwa lexanp sinp
(i) Vinn travay a-ler!
A-lepok, par exanp, kan mo ti fek rantre dan sa travay la, mo ti krwar ki mo bizin vinn a-ler dan travay parski li enn regleman, ubyin akoz, sinon, mo pu gayn koze kuyon ar enn sef. Li vre li enn regleman, e li vre mo ti pu gayn koze kuyon, me pa sa ki inportan. E mo ti pu kontan enn le-ne ti dir mwa sa premye zur mo rantre. Kifer nu rant a-ler dan travay? Kan mo vinn a-ler, mo nercher enn lespri dekip antre-nu dan travay. Si nu tu vinn a-tan, nu tu kumans travay ansam, nu gayn enn bon momentum. Sa, li permet nu donn enn bon servis pu piblik, osi. E sa, asontur, rann travay la enn plezir, pa zis enn fardo. Kumsa ansam nu kree enn latmosfer pezib pu nu “lavi” dan travay. E lekontrer osi opere: si mo pa vinn travay a-ler, enn lot koleg bizin fer travay pu kuver pu mwa. Alor, sa retar ki mo fer, asontur, kontribiye pu riske kree enn move latmosfer dan travay, akoz lezot koleg anxye ki mo pa pe vinn relev zot kan zot shif termine, ubyin mo pa pe vinn epol zot dan travay pu kumans nuvo shif. E sa anxyete ki zot santi, si mo repet mo retar, li pu riske vinn lakoler. E dayer, li inzis ki mwa, mo travay tan minit mwins tu-sinpleman akoz mo pa ponktyel, mwa. Ubyin si mo kumans rakont long, long zistwar kifer mo pli oprime ki lezot travayer, samem mo vinn an-retar.
(ii) Revandike pu tu dimunn, pa rod larzan anplis par overtaym ubyin vann prodwi!
Enn lot zafer mo ti pu kontan mo ti kone zur mo rantre. Kan mo santi ki mo lapey pa ase, mo fer enn demand ansam ar mo koleg, mo inifye dan sindika pu fer enn revandikasyon formel, mo pa rod travay overtaym pu gayn plis larzan. Enn long lalit finn amene pu diminye ertan travay par zur. Zordizur ena buku zuti ki rann travay pli vit, alor nu bizin gard kuma bi pu nu tu fer mwins ertan travay par zur, nu tu.
Nonpli mo kumans amenn prodwi lor sayt pu vann ar mo koleg, pu mo ogmant mo rant. Mo finn deza temwayn dimunn vann prodwi Yves Rocher, lartik ki li finn amene dan so valiz depi Lind, gato ki so belser kwi-vande, etc. Mo ti pu kontan enn le-ne ti fini dir mwa ki, si ena sa kalite komers lor sayt travay, dusman-dusman li kree konfli. Alor, bizin opoz li. Dabor, si mo fer sa, mo pa pe met latet dan travay, mo pe pans mo komers. Mo nepli kapav furni enn bon servis piblik, akoz mo ena mo komers prive dan mo latet. Li pa bon dan lesans ki li anpes “travay marse”. Mo kumans truv koleg pa kuma enn koleg, me kuma enn “kliyan” dan enn komers prive. Anplis, ena enn kestyon dwa larzan ki riske vinn gat kamaradri, gat latmosfer travay. Avan dir “bonzur”, riske de koleg pe mazine sipa dwa larzan. Mo koleg pu kumans get mwa kuma enn dimunn ki li dwa. Mo kumans truv tu mo koleg travay kuma potansyel kliyan (prwa?) pu mo komers prive, kot mo regar ti bizin plis kuma enn kamarad travay ki, ansam, pe fer travay lasante mars byin.
(iii) Revandik Drwa pu tu dimunn, pa mandye privilez personel!
Lot prinsip ki mo ti pu kontan kone zur mo ti rantre dan sa travay la, se danze kan mo rod privilez avek siperyer, ubyin sef, ubyin koleg ki pre avek mwa. “Privilez” li pa mem zafer ki enn “drwa”; anfet li lekontrer. Privilez li zis pu mwa (mwa mo gayn enn “permisyon” pu tel zistwar, mwa mo gayn enn “of” dan travay pu tel lot zistwar), me enn drwa li pu tu dimunn (par exanp, lite pu nu tu gayn enn “permisyon” par mwa san bizin rakont zistwar, nu tu gayn enn “of” ki pa ni sik ni lokal enn fwa par an). Sa bann “privilez” ki mo ti pe rode, zot kree biz-biz dan travay. Kifer sannlala inn gayne li? Pa sannlala? etc. E, li normal li pu kree biz-biz akoz kan enn travayer gayn privilez, lot travayer pe bizin fer so par travay.
Kan sa sityasyon la kontinye lor letan, latmosfer ki devlope, se ki mo koleg kapav vinn mo adverser, e finalman mem mo lennmi. Li kree divizyon parmi travayer. Li antrav nu realizasyon ki nu enn “klas travayer”.
(iv) Evit pran rol Manejmennt
Kan u enn “bon travayer”, tutswit bann sef pu rod fer u rant dan manejmennt. Evit rant dan sa rol la! Par exanp, pa rod rant dan sipaki komite ki desid kontra ubyin tennder. Li fer u gayn enn lot lintere, separe e lekontrer de “fer travay la marse”.
(v) Evit Tro Andete
Anzeneral, bizin limit u depans mansyel a u lapey. Kumsa u pa dezespere pu gayn overtaym. Kan dimunn rod fer overtaym, samem lafin linite travayer lor sayt. Overtaym fode pa li neseser. Lapey pu tu dimunn bizin monte. Si ena tro buku travay, bizin pran plis staf. Se tu.
(vi) Zame kokin dan travay
Li inportan ki tu travayer ki anvi fer travay la marse, zame pran pu zot-mem okenn obze ki pu guvernman (dan lopital ubyin dan dispanser), mem li tipti. E mem zafer kote sekter prive. Vol individyel pa ed klas travayer. Tu u koleg pu denons u anplas, mem zot pli kokin, zur patron met u lapolis. Pa rant dan sa spiral individyalist kot kokin patron swa guvernman.
(vii) Linportans zwenn sindika
Plito rant dan sindika, fer tu travayer gayn enn ogmantasyon dan saler debaz e dan kondisyon. Bizin aktiv dan sindika, me pa (sirtu pa) rod rant dan ladireksyon sindika (sirtu dan enn dawntern). Res enn manb serye dan sindika, atraver lasanble, ubyin lezot striktir desantralize. Propoz revandikasyon konstriktif, ki ogmant konsyans deklas.
Konklizyon
Nu viz pu deza oto-zer nu sayt travay! – Mem avan larevolisyon!
Tandi ki, si nu fer travay marse, nu respekte nu koleg, nu rod drwa pu nu tu, lerla nu fini kumans kree enn bon lavi, asterla-mem. Alor, enn zur, kan nu fer sulevman pu dir nu pa bizin yerarsi dan travay, kan nu dir klas travayer kapav rul travay, e nu tu kapav egal, li pu’nn deza fini preske vre.
Tu seki mo finn explike, li reprezant “konsyans deklas”. Nu konsyan ki nu enn klas. E se sa ki donn nu nu dinite dan travay, plas kot nu viv enn-tyer nu lavi, e osi dan sa lot de-tyer la.
(1) MLF finn lans sa seri lartik la. Li finn dimann sindika ek parti politik kuma LALIT pu partisip ladan par azut lezot lartik. Sak lartik dan seri viz pu ede dan “transmisyon akselere konsyans deklas” dan diferan sekter, dan diferan fason, e ekrir par diferan travayer dan sa sekter la. So lide se pu partaz seki enn travayer avek lexperyans ti pu kontan kone zur ki li ti rant dan travay. Zordi, kan Fet Travay 2023 pe koste, li enn lepok, LALIT dakor ek MLF lor la, kot enn-de zafer pli inportan se re-devlopman konsyans deklas, setadir konsyans ki depas lintere u prop sekter, e konsyans ki se klas travayer, antan ki klas, ki ena kapasite rul lemond, e suvan deza fer li dan realite lor sayt travay kot nivo konsyans deklas ot. Ena sertin sekter travayer ki finn devlop sa konsyans deklas la, kimanyer nu kapav ede dan fer enn transmisyon akselere sa konsyans deklas la?
