Galleries more

Videos more

Audio more

Dictionary more

LALIT fer Kozri ek Veye kont Lager

16.04.2022

Yer aswar, Vandredi 15 Avril, LALIT ti fer enn kozri avek trwa orater e apre sa, enn veye ar labuzi divan kartye zeneral LALIT Rut Rwayal GRNW lor tem “Lager Non!” ant 5:30 ek 7:00 pm. Li form parti nu long travay kont militarism ek kont lager. 


Enn trantenn dimunn ti reyni pu rezet rezolisyon konfli imin atraver zarm ek lager. Li neseser tultan rod minimiz sufrans imin ek lamor, kuma nu pe truve ena dan konfli avek zarm ant Larisi ek enn Ikrenn ki arme par LOTAN, sirtu par USA. E sa lager la, li vinn apre 8 an lager sivil ki ti swiv apre enn ku-deta ti tir Prezidan eli, enn 8-an lager kot deza 14,000 dimunn ti fini truv lamor.


Dan sa rankont kot LALIT, ti ena trwa orater, Alain Ah Vee, Lindsey Collen ek Ragini Kistnasamy. E lerla ti ena veye lor bor Rut Rwayal divan bis, minibis, motosiklet ek loto ki ti pe pase dan 2 direksyon divan laport, ki li ralanti, e ena ti kriye zot sutyin.


Prezan ti ena manb diferan Brans LALIT ek manb Muvman Liberasyon Fam, osi byin ki enn reprezantan Confederation des syndicats du Secteur Privé Reeaz Chuttoo, All Civil Service Employees Federation, Vinod Seegum, plis enn delege General Teachers’ union. Evennman la ti organize dan kad respe 2 lalwa – enn konsernan COVID ki limit a 50 dimunn enn reynion, e enn rezi par lalwa represiv Public Gathering Act, kot dan lespas piblik pu veye, a nerport ki moman nu finn limit prezans a mwins ki 12 dimunn. Nu finn byin metikile dan respekte sa 2 lalwa la, premye la parski li enn lalwa saz etan done leta pandemi Koronaviris, e dezyem la akoz lapolis pe azir brit e partizan dan aret dimunn, sirtu dan dernye enn semenn. 


Tem – pu Deba


LALIT ti partaz enn ti trak ki reprezant nu laliyn politik ki nu tuzur pe debat, amizir nu prepar piblikasyon nu Revi LALIT No 147 ki pu sorti dan 10 zur, e ki pu konpil enn 20-enn lartik lor diferan laspe lager dan Ikrenn. Ala konteni trak: 


“Non a Lager! Tansyon Lager Nikleer!


“Larisi bizin retir so larme depi Ikrenn! 


“LOTAN bizin aret expann ver Lest! Bizin kumans demantel LOTAN!


“USA bizin aret “sakrifye” lepep Ikrenn. USA bizin evit provok lager nikleer!


“Sa vedir Ikrenn res ‘neut’, pran langazman pa zwenn LOTAN, Larisi retir so trup net, e Larisi ek Ikrenn met enn taymtebl, apre 8 an lager sivil ar 14,000 mor, e 2 mwa lager-mem, negosye frontyer.


“Anmemtan, bizin:


“ Ferm tu baz militer etranze! Sa inklir ferm baz Diego! Nu responsabilite, sa!


“ Konverti tu baz militer an stasyon meteo, biro pu monitor klima, fer resers lor lenerzi renuvlab.


“ Ferm tu larad ek ayropor a navir e avyon deger etranze! Dan Moris, sa vedir: P. Louis, P. Mathurin, Diego, Agalega, St Brandon, Tromlin.


“ Aret prodir armaman! Konverti lizinn zarm an prodiksyon otur lenerzi renuvlab.


“ Re-negosye trete anti-nikleer ki USA finn responsab kase, e demantel tu zarm nikleer.”


Alain Ah Vee ti sitye sa kozri ek veye la dan kad enn seri aksyon LALIT – lafis, trak, e Revi ki pu sorti sa mwa la – aksyon ki viz pu aprofondi nu konpreansyon e analiz lor lager ant Larisi ek Ikrenn, osi byin ki pu opoz li dan enn fason serye. Alain ti apel LOTAN, ki so expansyon san-ses deryer sa lager la, enn nom apropriye: li enn “lalyans militarist”.


Lindsey Collen ti liye roman War and Peace par Leo Tolstoy avek manyer ki nu bizin anmemtan kont lager, kuma Tolstoy ti ete, e osi, kan nu truv nu omilye enn lager, kuma enn so personaz enn Zeneral dan larme Larisi kont Napoleon, ki ti tultan rod kimanyer minimiz sufrans imin ek lamor imin, ki li kote vilazwa kot zot traverse, ki li kote so prop zom, ki li kote solda lekip opozan. Konsernan lager dan Ikrenn, nu osi, nu bizin gete kimanyer propoz kiksoz ki al ver lape, e ki antretan eparyn lepep Ikrenn e solda ordiner de kote, depi tu sa sufrans inimazinab la. Apre Lindsey ti analiz LOTAN, depi so bi exprime par Sekreter Deta USA lepok so fondasyon: “USA in, Russia out, ek Germany down!” Sa tuzur so bi. Larme USA alatet LOTAN, li protez investisman USA dan Lerop, depi Plan Marshall ziska zordi, atraver rant “andan” (in) ar so misil li-mem, asire ki li gard Larisi “andeor” (out), e ki li gard Lalmayn “ater” (down). Trwazyem but diskur la ti lor ki “rezon” pu lager dapre lalwa internasyonal: swa enn Rezolisyon Nasyon Zini, swa self-defenns. Pena rezolisyon Nasyon Zini. Klerman Ikrenn kalifay pu “self-defenns”. Larisi klem self-defenns. Li dir, e li pa manti, USA pe anserkle li militerman ar misil lor so frontye. E etan done ki mem lalwa aplike pu tu pei, USA finn fer buku lager ki pa self-defenns, kuma kont Irak, Afganistann, Lasiri, Lalibi.


Ragini Kistnasamy ti koz lor linportans ki nu konpran kimanyer sa rezo 800 baz militer USA ek LOTAN zot enn menas konstan kont lape, e kimanyer nu responsab pu fer ferm omwin enn ladan: baz militer USA lor Diego Garcia, ki finn deza servi pu atak lepep dan Afganistann ek Lirak, e ki enn baz nikleer. Enn baz nikleer, li finn explike, li enn menas pu lemond net, pu limanite net. E sa lager dan Ikrenn la, si kontiyne, li riske enn konflagrasyon nikleer. E USA e Larisi posed plis ki 90% zarm nikleer dan lemond. USA pe fer "reklam" pu tu so zarm tulezur lor TV, e pe nuri so lindistri militer, anmemtan ki kontiyn provok enn posib lager nikleer. Ena enn menas extinksyon limanite. Nu bizin realiz sa, e rod enn fason met presyon pu negosyasyon pu fini sa lager la, dan kad enn demantelman tu zarm nikleer, dan kad enn fermtir tu baz etranze partu dan lemond. Se sa ki pu amenn lape.


Lor u lekran, si u lor nu sayt ubyin Facebook, u kapav truv enn fim video ar bann diskur preske integral, plis enn apersi vizyel lor veye avek labuzi lor Rut Rwayal.


[Leze amandman - nu finn azut enn fraz dan reportaz pu inklir referans ki Ragini Kistnasamy ti fer ar "reklam" pu hardwer militer ki USA pe fer kuma enn parti so propagann deger. Pwin la ena enn linportans reyel.]