Galleries more

Videos more

Dictionary more

Iminite kolektif: Kuma enn Miraz?

26.11.2021

Depi byinto de zan, lemond pe viv dan enn pandemi, pandemi Kovid. Lespwar inn ne avek vaksin ki kapav ralanti propagasyon anmemtan kontre danze maladi koronaviris. LALIT inn tultan amenn kanpayn pu vaksinasyon baze lor bann fe syantifik, letid rasyonel e avek pir revyu, setadir lezot syantis finn chek resers la; nu finn osi donn lide kuma kapav organiz vaksinasyon par lord prioriter, staf lopital ek bann ki pli vilnerab avan, amezir prodir vaksin. Nu finn osi pran li nu responsabilite pu kontribiye pu sansibiliz dimunn lor inportans vaksin e pu ankuraz zot pu fer li, pa zis pu ralanti propagasyon, pa zis pu kontre danze maladi koronaviris, me osi pu ki nu kapav ariv iminite kolektif. 


Iminite kolektif li kan ena ase individi ki finn devlop antikor kont enn viris e finn anseyn selil dan zot lekor rekonet e rapel natir sa viris la, lerla propagasyon viris bloke e sa anpes kontaminasyon tu dimunn, mem seki ki pa iminize. Kumsa buku maladi viral finn anfet eradike. Kan form orizinal korona ti pe fer ravaz onivo mondyal, expert lasante, OMS ti pe estime, baze lor vites ki viris la reprodir, ki 65% popilasyon ti pu sifi pu ariv sa sey iminite kolektif.


Me, avek letan, inn gayn bann diferan varyan kuma Alpha, Beta, Gamma, etc. E varyan Delta so vites propagasyon infeksyon buku pli ot. Alor asterla, zot pe estime ki pursantaz vaksinasyon, li osi, li pe bizin ogmante. Asterla zot pe estime ki 90% popilasyon antye (inklir zanfan) pu petet sifi. Akoz viris la nuvo, nu pe bizin aprann amizir nu gayn lexperyans. 


Pa zis 90% popilasyon pei. Pu bizin vaksinn 90% popilasyon mondyal parski nu dan enn pandemi. 


Plizyer fakter ki pe ralanti vaksinasyon, parmi :



  1. Monopol vaksin par bann pei ris ki pe akapar laplipar vaksin pu zot prop popilasyon. Li ase ironik vi ki nu pe fer fas a enn pandemi e non enn lepidemi;

  2. Patant vaksin ki pe limit prodiksyon vaksin;

  3. Sa vaksin la pa dire tro lontan. Diferan vaksin ki ena diferan dire par rapor a antikor (e lezot form rezistans natirel) ki so efikasite diminye avek letan (4-6 mwa), kot pe bizin buster dan sertin pei e kot ena tuzur pei kot pankor mem ariv 2% popilasyon ki finn fer premye doz vaksin;

  4. Kanpayn anti-vax dan plizyer pei; sa kuran anti-vaksinasyon la li ena enn sertin lyin avek lamonte ladrwat ek lextrem drwat dan sertin pei. Kuma isi dan Moris, nu truv sa muvman ‘My body/my choice/my voice’;

  5. Sistem kapitalis azir dan enn fason ki akseler propagasyon kontaminasyon, swa li ralanti vaksin ki asontur retard iminite kolektif; li fer sa par so manyer pronn individyalism dan plas get sosyete dan enn fason kolektif.


Kumansman pandemi, LALIT ti pe averti dimunn ki petet li pu pran apepre 2-zan pu nu ariv iminite kolektif, me manyer sityasyon pe evolye, li pu riske pran plis letan; zordi nu pa kapav mem predir komye letann li pu pran. Sa-mem dan tit lartik la, nu poz nu lakestyon si iminite kolektif li pa enn miraz; truv li dan distans, e kan koste, li al pli lwin. 


Tusala pu dir bizin kontiyn ankuraz vaksin pu tu dimunn, e anmemtan gard oto-disiplinn strik lor kestyon mask ek distans sosyal. Nu osi ena nu devwar dan nu landrwa, lor nu sayt, e onivo nu fami, pu ede pu ki tu dimunn reysi konpran linportans respekte sa trwa konsiyn la.


S & R   


Pu LALIT